3
Enkaayana ghagati gha Oniasi ni Simoni
1Oniasi3:1 Oniasi: Ono ni Oniasi Owokusatu, eyali mutabane wa Simoni Owokubiri ( 4:4-6; Sir 50:1-21). ghe yabeera Omukulu wa Bakabona mu Yerusalemu, ekibuga ekyo kyali mu miraala nga n’amateeka gakuumibwa bukalamu, kuba Oniasi oyo yatyanga inho Katonda era ng’akyaghira irala okukola ebibi. 2Bakyabazinga ab’ensi edhindi baatanga ekitiisa mu isinzizo, era baalighanga ebirabo eby’omughendo einho. 3Ni kyabazinga Seleuko3:3 Seleuko: Ono ni Seleuko Owokuna, amanhiibwa nga Filopato mutabane wa Antioko Owokusatu, eyaligho ghagati gh’omwaka ogwekikumi n’ekinaana n’omusanvu (187) n’omwaka ogwekikumi n’ensavu n’etaanu (175) nga Kurisito akaali kwidha. ow’e Asia yatoolanga ku misolo egigye gye yaghoozanga, yaasasuliranga byonabyona ebyalinga byetaagibwa mu kughaayo emisengo.
4Aye omusaadha eyayetebwanga Simoni nga wa mu kika kya Biliga,3:4 Mu bighandiiko ebindi eby’eira mulimu Biliga (Bona Neh 12:5, 18) aye mu Lugureki mulimu Benjamini. eyateebwagho okulabiriranga eisinzizo, yaaloba kwisania ni Oniasi oyo Omukulu wa Bakabona ku biragiro ebifuga akatale k’ekibuga. 5Bwe yabona nga taja kughangula Oniasi, yaaja ye Apollonio mutabane wa Thuraseo eyali nga n’afuga ebiketezo Koelesiria ni Foenikia mu kiseera ekyo. 6Yaamukobera ati empiiya edhaali mu ndyanga ey’eisinzizo mu Yerusalemu dhaali dhibitiriire obungi, nga tidhibalika na kubalika, ate nga dhaali tidheetaagibwa mu kusasulira kughaayo misengo. Kale kyali kigwaine dhiizibwe mu buyinza bwa kyabazinga.
Heliodoro bamutuma e Yerusalemu
7Apollonio olwabona kyabazinga, yaamukobera ku mpiiya dhe baamukoba. Era kyabazinga oyo yaalagira Heliodoro eyakolanga ku bintu bye, aje adhitooleyo. 8Heliodoro yaasitukiramu, yeekoza ng’oti ali kuja kulambuula bibuga eby’e Koelesiria n’e Foenikia, aye nga mu butuufu yaja kutuukiriza ekyo kyabazinga kye yamulagira. 9Bwe yatuuka e Yerusalemu, nga n’Omukulu wa Bakabona amaze okumusangaalira bukalamu, yaakoba ensonga yeene emuleese, era yaabuuza oba bwene ebintu byali nga bwe baabimukobera. 10Omukulu wa Bakabona oyo yaamwinhonhola nti bwenebwene ghaalighooku empiiya edhaaterekerwa banamwandu ni bamulekwa. 11N’edhindi nga dha Hirukano mutabane wa Tobia, eyali omuntu omukulu einho. Era nga dhoonadhoona aghalala dhiri empiiya dha feeza edhigheza talanta ebikumi ng’oti bina (400),3:11 talanta ebikumi ng’oti bina (400): Edho nga ni kilo ng’oti omutwalo mulala n’enkumi isatu (13,000) edha feeza. n’empiiya dha zaabu edhigheza talanta enkumi ng’oti ibiri (2,000).3:11 talanta enkumi ng’oti ibiri (2,000): Edho nga ni kilo ng’oti kakaaga na bitaanu (65,000) edha feeza. Aye nga tidhaali agho bube, nga Simoni oyo omubi bwe yali akobye. 12Era yaakoba ati tikisoboka naire kuganha muntu yeenayeena kutwala mpiiya dh’abo abaata obwesige mu kifo ekitukuvu, ekiteebwamu ekitiibwa mu nsi yoonayoona.
Heliodoro ategeka okwingira mu isinzizo
13Aye Heliodoro yeekalangulira ku biragiro kyabazinga bye yamugha, ng’akoba ati empiiya edho dhiteekwa okutwalibwa, dhiteebwe mu ndyanga ey’obwakyabazinga. 14Kale yaalonda olunaku, yaingira mu isinzizo abone ng’empiiya edho bali kudhibala. Ekyo kyaleetera ekibuga kyonakyona okugwamu akasasamalo. 15Bakabona nga bali mu bivaalo byaibwe eby’obwakabona, beeyala ku itaka nga beefundiike mu maiso g’alutaari. Baasaba Katonda akuume empiiya edho dhirobe kutwalibwa, kuba mwene n’eyataagho amateeka agakuuma empiiya abantu dhe baba batereike mu isinzizo. 16Ole nga bw’alinga obulinge ku Mukulu wa Bakabona omwoyo gumutyemuka, kuba yakyuka mu maiso ng’emboneka ye eyoleka enaku emugemye. 17Yeenayeena ng’ali kutengera olw’okutya, yaayoleka enaku emuli ku mwoyo. 18Abantu baava mu maka gaibwe nga bali kulumuka bulumuke, baaja beeyimba ghalala okweghemba Katonda eisinzizo lirobe kwonoonebwa. 19Abakazi abeesibye ekutiya beeyugha mu nguudo. Abaghala abeegha abaataikirizibwanga kuja mu bantu, baalumuka baaja ku miryango, abandi ku bimante eby’ekibuga, ate abandi baalengeza mu madinisa. 20Boonaboona baajanga nga bayandhululiiza emikono gyaibwe y’eigulu, nga basaba Katonda. 21Kyali kigemya enaku okubona abantu boonaboona mu kibuga bwe beeyala ku itaka nga beefundiike, n’okubona Omukulu wa Bakabona ng’amoga nnaku ndhereere mu maiso.
Musengwa akuuma eisinzizo lye
22Abantu baabanga ere bali kweghemba Musengwa Aghanga Ebintu Byonabyona akuume empiiya abantu dhe baamuteresa, 23eno nga Heliodoro aja bwa mu maiso ni bye yali ategeike okukola. 24Aye mu kaseera ako keene, mwene n’abaamukuumanga ke baatuukiramu mu iterekero ly’empiiya, Musengwa afuga emyoyo gyonagyona n’ab’obukumu boonaboona, yeeyoleka. Ensambo ye yeeyolekamu yaaleetera abo boonaboona abaakanaghala okwingirayo ni Heliodoro okukubwa amaani ga Katonda, baatenha era baatya inho. 25Ghaabonekagho embalaasi ng’eteireebwaku ekintu ekityamibwaku eky’ekitiibwa, era ng’eriku omuntu atiisa agityaimeku, ng’ataireku ebivaalo eby’omu lutalo ebya zaabu. Embalaasi eyo yaatuumira ku Heliodoro, yaamusamba n’amagulu gaayo ag’emberi. 26Ghaabonekagho n’abaisuka babiri nga baboneka bulungi inho, nga ba maani era, nga bavaire engoye enungi einho. Baamuba eruuyi n’eruuyi, baamukuba inho ebitaloodheka. 27Amangu ago yaagwa ghansi yaazirika. Abasaadha be baamubbeedera ku kintu, 28baamufulumya. Omusaadha ono eyali yaakamala okwingira mu iterekero ly’empiiya n’ekikunsu eky’abagheereza be ekinene, nga n’omuli n’abaamukuumanga boonaboona, buti baali bamubbeeze bubbeede nga takeeghanga. Agho boonaboona3:28 boonaboona mu bighandiiko ebindi mulimu muti: omusaadha oyo yaategeera. baategeera amaani n’obuyinza bwa Katonda.
Oniasi asabira Heliodoro okuwona
29Heliodoro yali agwire agho ku itaka nga takaasobola na kwogera ng’oti kasiru, olw’obuyinza Katonda bwe yayolesa. Era yali tasuubira kuwona. 30Aye Abayudaaya baasaaka Musengwa eyakola ekyewuunhio ekyo n’akuuma eisinzizo lye. N’aleetagho eisanhu n’okusagamba mu kifo ky’okutya n’okweraliikirira ebyaligho mu kaseera akatono akaali kaakabitagho.
31Agho abandi ku bakagwa ba Heliodoro baasaba Oniasi Omukulu wa Bakabona yeeghembe ole Ali Ghaigulu Yeene, awonie omusaadha oyo eyali ali kumpi okufa. 32Kale Omukulu wa Bakabona yaaghaayo omusengo okumusabira, nga tali kwenda kyabazinga alowooze ati Abayudaaya n’abaaleeta obuzibu obwo obwatuuka ku Heliodoro oyo. 33Oniasi bwe yali ali kughaayo omusengo, abaisuka bale ababiri baabonekera Heliodoro kabiri nga bavaire engoye n’endala edho. Baamukoba bati: “Weebazenga Omukulu wa Bakabona, kuba ku lulwe Musengwa akwiriiza obulamu. 34Kimanhe nti ofunie ekibonerezo nga kiva mu igulu, kale ja okobere abantu boonaboona ku buyinza bwa Katonda obw’amaani.” Bwe baamala okwogera batyo, baabulagho.
Heliodoro asaaka Katonda
35Heliodoro yaaghaayo omusengo ye Musengwa era yeeyama ebintu kamaala y’ali, olw’okumuganha okusigala ng’akaali mulamu. Yaamala yaasiibula Oniasi era yairayo n’eigye lye ye kyabazinga. 36Bwe yatuukayo, yaagha obudhulizi eri abantu boonaboona ku ebyo Katonda asinga bakatonda boonaboona bye yakola, Heliodoro mwene bye yeeboneraku n’agage.
37Kyabazinga bwe yabuuza Heliodoro naani ye bagwaine okutuma e Yerusalemu ku mukuzi ogwiraku, Heliodoro yairamu ati: 38“Bw’oba ng’oliyo n’omuzigu oba omuntu yeenayeena akola enkwe ku bufuzi bwo, oyo y’obe otumeyo. Bw’anaagheerwa enkabi naira, aja kwira nga bamukubye emiigo bukalamu nga gimunogaine, kuba ekifo ekyo bwenebwene kirimu amaani ga Katonda. 39Katonda ow’omu igulu n’akuuma eisinzizo eryo, era akuba yaazikiriza omuntu yeenayeena aba ajiire okulikolaku akabi.” 40Ebya Heliodoro n’eiterekero ly’empiiya ery’omu isinzizo bityo bwe byali.